✓ 100% vriesvers ✓ 100% gemak ✓ Gratis verzending v.a. € 75,-

Voedingsschema voor baby 12M+

Elk kind is uniek. Of het je eerste of je vierde kindje is, het is altijd een beetje opnieuw starten, want elk kind heeft zijn eigen “handleiding”.

Om je met betrekking tot het voeden van je kindje zoveel mogelijk op weg te helpen, biedt Mama Deli in samenwerking met Vicky De Beule, erkend (kinder)diëtiste en auteur van het boek Ik lust dat niet, jou dit voedingsschema aan. Het is geen one-size-fits-all, dus lees het eerder als een leidraad die eventuele vragen, onzekerheden of twijfels bij jou kan wegnemen.

Onderstaand voedingsschema heeft als doel jou competenter te doen voelen in het ouderschap op het vlak van voeden. Op die manier zal ook jouw kindje steeds competenter worden in het leerproces van proeven en eten.

VOEDINGSSCHEMA 12+M

Regel van de Gedeelde Verantwoordelijkheid

In de vorige voedingsfasen lees je dat tot de leeftijd van 1 jaar het voeden op vraag gebeurt. Dat wil zeggen dat tot ongeveer één jaar alleen wat er gegeten wordt de verantwoordelijkheid van de ouder is.

Tot 1 jaar is er geen vast voedingsschema. Je kind beslist nog grotendeels zelf wanneer het eet. Er is bijgevolg ook nog geen sprake van een echte vaste plaats om te eten.

Vanaf nu stapt je kind echter over van 'voeden op vraag’ naar 'voeden volgens schema’. Het schema houdt drie hoofdmaaltijden en twee, maximaal drie, tussendoortjes in.
Vanaf nu wordt een duidelijke maaltijdstructuur en eten aan tafel ook belangrijk.

Vanaf nu wordt met andere woorden de Regel van de Gedeelde Verantwoordelijkheid in zijn volledigheid toegepast: als ouder bepaal je niet alleen meer wat er gegeten wordt, maar voortaan ook wanneer en waar er gegeten wordt.

Je kind echter behoudt de twee verantwoordelijkheden die hij reeds van bij de geboorte toegeschreven kreeg: je kind beslist OF en HOEVEEL het eet van wat jij aanbiedt.

Samen eten wat de pot schaft

Vanaf de leeftijd van 1 jaar schuiven kinderen mee aan tafel en eten ze “wat de pot schaft”. Alle groente- en fruitpapjes (van fijn tot grof) worden vanaf nu best aangeboden als stukjes fruit en groenten. Wanneer je bij de opstart van vaste voeding koos voor de Rapley-methode, is je kindje reeds vertrouwd met stukjes.

Enkel vlees maal je nog, al de rest kan je fijn snijden. Ook harde groenten- en fruitsoorten zoals wortels of appels, kan je vanaf nu raspen en zo aanbieden en hoeven niet meer gestoomd te worden. Vlees en vis mag je ook al eens bakken (kies voor een plantaardge vetstof). 

Ook wordt het fruit vanaf nu bekeken als een tussendoortje en aangeboden tussen 3 hoofdmaaltijden. De warme maaltijd wordt vanaf nu, naast 2 broodmaaltijden, aanzien als een hoofdmaaltijd die ’s middags of s’ avonds kan gegeven worden.

Uiteraard gebeuren deze verschuivingen ten opzichte van het vorige voedingsschema niet van de ene op de andere dag of moet je jezelf zeker geen druk opleggen om deze veranderingen van de ene op de andere dag door te voeren. Het idee is dat je kind vanaf 1 jaar in een min of meer een vaste maaltijdstructuur stapt bestaande uit 3 hoofdmaaltijden en 2 tussendoortjes. In die zin valt zijn maaltijdstructuur vanaf nu samen met die van jou, als volwassene.

Verder is het ook van belang dat vanaf deze leeftijd je kind zoveel mogelijk en samen met de rest van het gezin mee aan tafel eet, ook voor tussendoortjes. Dit maakt dat er niet meer voor je kind “apart” eten gemaakt wordt, maar je kindje dus zoveel mogelijk leert mee-eten van de pot.

Puur - kleur - plantaardig

Vanuit de INTRO weet je dat puur, plantaardig en kleur de leidraad is voor het hele gezin, dus ook voor je 1-jarige.

Wanneer je een eetpatroon aanbiedt met:

  • zoveel mogelijk whole food voedingsmiddelen (dus zo weinig mogelijk bewerkt)
  • overwegend plantaardige voedingsmiddelen
  • veel kleur en kleur

dan slaag je er allicht in om voldoende vezels, omega 3-vetzuren, vetten en ijzer te voorzien voor je kindje. Dit zijn 4 aandachtspunten, waarvan de gemiddelde peuter niet voldoende binnenkrijgt. 

Zo vind je bijvoorbeeld uitsluitend in plantaardige voeding vezels terug. Vezels zijn niet alleen goed voor de darmwerking- en gezondheid, ze werken eveneens preventief tegen chronische ziekten en bepaalde type kankers op lange termijn. De vezel-inname ligt bij de gemiddelde Belg te laag en dit is niet anders bij kleine kinderen. De richtlijn is hier 15g vezels/dag. Voorzie dus voldoende volkoren producten (zilvervliesrijst, volkoren granen volkoren brood), fruit, groenten, peulvruchten, noten- en zadenpasta’s.

Omega 3-vetzuren zijn belangrijk voor de hersenontwikkeling en -gezondheid, maar werken onder meer ook preventief tegen chronische ziekten op lange termijn. Nu de vaste voeding de overhand neemt, is het belangrijk dat deze onverzadigde “goede” vetten uit de voeding komen. Je vindt dit bijvoorbeeld in wal-, hazelnoten en -olie, gebroken lijnzaad en lijnzaadolie en vette vis. 

We zijn vaak bang van vetten, maar we hebben goede, onverzadigde vetten nodig! Jonge kinderen hebben bovendien méér goede vetten nodig dan volwassenen: tot 40 En% van hun dagelijkse inname zou van vetten afkomstig moeten zijn en dat is bij de gemiddelde peuter meestal niet het geval. Voedingsmiddelen rijk aan goede vetten leveren veel kcal, energie dus voor je kindje op een klein volume. Ze zijn - wat we noemen - nutriëntdens.  En dat is goed want ze groeien nog hard, verbruiken veel maar hun maagvolume is nog klein (die bedraagt op 12 maanden 150 ml en op 24 maanden 210 ml). Denk aan avocado, plantaardige margarine en plantaardige oliën (m.u.z. kokos- en palmolie, aangezien die vooral rijk zijn aan verzadigde vetten), olijven, notenpasta’s, zaden en pitten en vette vis (maar die is jammer genoeg vaak ook vervuild, ga daarom voor kleine vissoorten: hoe lager in de voedselketen, hoe minder bioaccumulatie).

Ook IJzer blijft een belangrijke aandachtspunt. Een (vaak voorkomend) ijzertekort kan een effect hebben op de immuniteit en gezondheid in het algemeen. Hieronder een beknopt lijstje met ijzerrijke voedingsmiddelen:

  • Mager vers vlees (bv. rundvlees, paardenvlees, varkensvlees, kalfsvlees).
    Opmerking: Beperk echter de inname van rood vlees! Rood vlees is ijzerrijk, maar staat ook helemaal onderaan in de voedingsdrie Het is ook het minst duurzame voedingsmiddel. Geef om deze redenen niet meer dan 15g per dag en geef het niet elke dag. Geef in elk geval geen bewerkt rood vlees aan je baby.
  • Vette vis (ansjovis, zeeduivel, sardienen)
  • Eieren
  • Groene (blad)groenten (bv. broccoli, postelein, schorseneer, spinazie)
  • Ontbijtgranen (ijzerverrijkt, geschikt voor baby’s)
  • Volkoren, meergranen graanproducten (deze producten zijn ook vezelrijk[1], bouw deze type voedingsmiddelen daarom best langzaam en geleidelijk op bij de vaste voeding)
  • Notenpasta's, -poeder en gedroogd fruit
  • Peulvruchten


Weetje:
Combineer een Vit C-bron met een ijzerbron, dat verhoogt de opname van ijzer aanzienlijk! Combineer geen dierlijke melkproducten met een ijzerbron, want dat houdt de opname van ijzer tegen. 

Voorbeeldschema 12M+

7.00u           melkvoeding + ontbijt

9.30u           (Mama Deli) tussendoortje

12.00u          warme maaltijd of boterhammen 

15.00u          (Mama Deli) tussendoortje

18u30u         boterhammen of warme maaltijd

19u30           melkvoeding

Enkele voorbeelden van ontbijt

  • Volkoren boterham, besmeerd met plantaardige margarine en/of noten- of hummus spread
  • (Plantaardig verrijkte) yoghurt en vers fruit
  • Havermoutpap (of andere graanpap) en vers fruit
  • Monkey platter die je samenstelt met voedingsmiddelen uit verschillende voedingsgroepen (iets van fruit, groenten, vetten, koolhydraten en/of eiwitten)
  • Portie soep met boterham, besmeerd met plantaardige margarine
  • Halfvolle of volle (verrijkte plantaardige) yoghurt en vers fruit
  • (Volkoren) boterham/crackers met 100% pindakaas / groentespread
  • Mama Deli tussendoortje 

Enkele voorbeelden van gezond beleg:

  • Schijfjes of geplet vers fruit (denk aan banaan, kiwi, aardbei….)
  • Zelfgemaakte groentespreads[2]
  • 100% notenpasta's of sesampasta's
  • Zelfgemaakte guacamole of hummus
  • Zelfgemaakte appel- of andere vruchtenmousse, zonder toegevoegde suiker
  • Plantaardige margarine. Besmeren met een beetje plantaardige boter is sowieso een goed idee, want jonge kinderen hebben veel gezonde vetten nodig als energiebron.

De Wijzer Gezond Eten[3] kan een leidraad zijn met betrekking tot hoeveelheden maar jouw kind is uniek en zijn hoeveelheden kunnen hiervan dus afwijken. Los van alle afwijkingen is de richtlijn voor vlees en vis 25 - 50g/dag, broodbeleg inbegrepen wel eentje waar je streng mag over waken. 

Welke voedingsmiddelen zijn verboden/te vermijden voor mijn baby? 

  • Ultra-bewerkte voeding (wegens ongezond en het ontwikkelen van chronische ziekten op langere termijn)
  • Bewerkt rood vlees (wegens ongezond en het ontwikkelen van chronische ziekten op langere termijn)
  • Bewerkte vleesvervangers (wegens teveel zout, wordt afgeraden onder de 4 jaar)
  • Gesuikerde dranken (wegens risico op tandcariës, peuterdiarree en het ontwikkelen van overgewicht en chronische ziekten op langere termijn)
  • Hele noten (wegen verstikkingsgevaar) tot 4 jaar, geef ze in de vorm van pasta's of poeder.

PEUTERDIARREE

Peuterdiarree is een vorm van chronische diarree die vaak voorkomt bij 1- tot 4-jarigen. Je herkent peuterdiarree aan waterdunne (soms ook slijmerige) ontlasting (4 tot 10 keer en enkel overdag) met nog duidelijke resten van onverteerd voedsel

Meestal verontrust dit de ouders niet heel erg aangezien een kind met peuterdiarree voor de rest gezond is, goed groeit en zich normaal ontwikkelt. De oorzaak van peuterdiarree is te zoeken bij een onevenwichtig voedingspatroon, om welke reden dan ook.

Je kan peuterdiarree voorkomen worden door de zogenaamde 4 V’s:

  • voldoende Vetstoffen (zie boven)
  • beperken van Vruchtensappen
  • voldoende Vezels (zie boven)
  • voldoende Vocht (zie Water)

GROEICURVE IN HET TWEEDE LEVENSJAAR

Het gewicht van een baby tijdens het eerste levensjaar verdubbelt tot verdrievoudigt! De lengte neemt toe met ongeveer de helft en de hoofdomgang met ongeveer 10 cm. Een kind van 1 jaar is werkelijk een reus ten opzichte van zijn newborn versie.

Na deze exponentiële groei tijdens het eerste levensjaar neemt de groeisnelheid af. We zien m.a.w. een geleidelijke afvlakking in de groeicurve, zowel in lengte als in gewicht. Gemiddeld groeit een kind tijdens het tweede levensjaar gemiddeld 12 cm en komt een kind gemiddeld drie kg aan, maar deze groei ligt beduidend lager dan tijdens het eerste levensjaar.

Om te groeien heeft je kind energie nodig. Dit haalt het uit voeding. Groeit het minder snel? Dan heeft dat als logisch gevolg dat ook de dagelijkse energiebehoefte lager ligt.
Dankzij de in de intro vermelde aangeboren zelfregulering is je kind perfect in staat is om dat zelf te regelen. Je kind zal dus net zoveel eten als het aan energie nodig heeft om volgens zijn eigen persoonlijke curve te blijven groeien.

Het is aan ons, als ouder, om deze verandering op te merken en te respecteren. We hoeven daarin niet tussen te komen en er ons al zeker geen zorgen over te maken!

BORST - EN FLESVOEDING

Dit 12M+ schema staat los van de melkvoedingen. Vanaf 1 jaar wordt de melkvoeding als aanvullend beschouwd daar waar het in de overige voedingsfasen nog de basis vormde voor je kind en zijn energie inname.

De WGO raadt borstvoeding aan tot de leeftijd van 2 jaar (en langer voor wie wenst/kan). Tot de leeftijd van 12 tot 18 maanden bied je je kindje - in het geval van kunstmatige flesvoeding - aangepaste melkvoeding aan.

Vanaf 12 maanden wordt vaak GROEImelk aangeraden. Weet dat de samenstelling ervan i.t.t. de startmelk (0 - 6 M) en opvolgmelk (6 - 12 M) niet wettelijk geregeld is. Je kan gerust nog opvolgmelk en zelfs startmelk blijven aanbieden uit de vorige voedingsschema’s. 

Wel een kanttekening hierbij: startmelk heeft een lager ijzergehalte i.v.m. de gemiddelde opvolg-en groeimelk, omdat die ervan uitgaat dat de ijzervoorraad bij je kindje op die leeftijd nog aanwezig is. Kies je er dus voor om deze type voeding verder aan te bieden, let er dan zeer op fat je kindje voldoende ijzerrijke voeding eet.

Al naargelang de behoefte van je kind bied je nog tot de leeftijd van 2 jaar een melkvoeding s ochtends en/of s avonds aan. In de praktijk wordt de melkvoeding s ochtends meestal sneller geschrapt dan de melkvoeding s avonds. De richtlijn hierover het volgende: min. 300ml tot max. 500ml tot 2 jaar. In deze hoeveelheid worden ook andere melkproducten inbegrepen, zoals bv. yoghurt.

WATER

Naast de minimum hoeveelheid van 500 ml/dag aan borst- en of flesvoeding tot de leeftijd van 2 jaar en de vaste voeding die beide ook vocht bevatten, heeft je kindje nood aan extra vocht. Richtlijn is hier 500 tot (max.) 1000 ml/dag.

Vanaf nu is ook leidingwater toegestaan.[4] Water is nog steeds de beste dorstlesser en je bouwt aan een gezonde eetgewoonte, ook op lange termijn. Je kan dit geven bij de vaste voeding of tussendoor aanbieden. Zeker bij warm weer, koorts of diarree is dit aangeraden. 

Ook een portie soep kan een vochtaanbrenger zijn. Gezien het hoge watergehalte vervangt een portie soep geen portie groenten. Je kindje zal door het volume een gevulde maag ervaren, maar slechts weinig calorieën opnemen. Soep is daarom eerder geschikt als tussendoortje met een boterham besmeerd met plantaardige margarine.
 

BORD & BESTEK

Nu je kindje mee aan tafel schuift, kan een placemat met ingebouwd bordje dat zich vacuüm zuigt of een los bordje met zuignap op de tafel, erg handig zijn tegen het gemors of het omkieperen van eten.

Vanaf 12 maanden kan je kindje in principe zelfstandig leren eten met bestek (lepel en vork). De lepel van je kindje is best kort en heeft een dik handvat, terwijl jouw lepel waarmee jij nog even je kindje voedt en dus helpt bij het eten, best lang en smal is.    

SUPPLETIE

1. Vit D bij zowel borst- als flesvoeding 
De richtlijn van Kind en Gezin zegt hier 400 IE oftewel 10 microgram tot en met 6 jaar. En dit dus onafhankelijk van welk type voeding je geeft en ook los van de eventuele vit D suppletie door de moeder. De Hoge Gezondheidsraad raadt dit aan tot de leeftijd van 10 jaar.

2. FLUOR
Vanaf de eerste tanddoorbraak ga je poetsen met een fluorhoudende tandpasta geschikt voor deze leeftijd.

Ook interessant

Wil je graag een overzicht van alle voedingsschema’s?
Die vind je hier: voedingsschema's voor baby's.

Alvast bekend raken met het assortiment van Mama Deli?
Je vindt een overzicht van onze producten hier: babyvoeding kopen.

Geraadpleegde bronnen voedingsschema’s

Sites:


https://www.gezondleven.be/themas/voeding/voedingsdriehoek/aanbevelingen-hgr

https://www.gezondleven.be/files/voeding/Gezond-Leven-2017-gezond-weekmenu.pdf

https://www.kindengezin.be

https://plantbasedjuniors.com

https://eetexpert.be/

https://www.gezondleven.be/

https://www.health.belgium.be/sites/default/files/uploads/fields/fpshealth_theme_file/9285_voedingsaanbev_16122016_a5.pdf

https://snugglesanddreams.mykajabi.com/preventie-moeilijk-eetgedrag

 

Boeken:

 

Albrecht, J. (2016). Het gewicht van Vlees. Kalmthout: Pelckmans Uitgevers

Belgische Voedingsmiddelentabel, 5de editie, 2013
De Beule, V. (2021). Ik lust dat niet. Kalmthout: Pelckmans Uitgevers
Demeyer, R. & Tommelein, E. (2022). Eet Als Een Expert Mini. Amsterdam: Bart Mol
Satter, E. (2005). Your Child’s Weight. Helping Without Harming. Birth Through Adolescence. Madison: Kelly Press.

Schittekatte, N. (2021). Slaap, baby, slaap. Tielt: Lannoo.

 

[1] Onder de 1 jaar zijn er geen aanbevelingen voor vezels maar de aanbevolen hoeveelheid voedingsvezels voor kinderen tussen 1 en 3 jaar bedraagt 15 g voedingsvezels per dag

[2] Via de app “Zeker Gezond” vind je veel gezonde inspiratie

[3] https://www.kindengezin.be/nl/brochures-videos/brochures/wat-eet-mijn-kindje-wijzer-gezond-eten-en-bewegen

[4] Opgelet: geen waterfilters, omwille van het feit dat filters een broeihaard van bacteriën kunnen zijn.

 

Oudere berichten
Nieuwere berichten
Sluit

Levering in Vlaanderen

Op dit moment leveren alleen in Vlaanderen

Age verification

By clicking enter you are verifying that you are old enough to consume alcohol.

Zoek

Toegevoegd aan winkelwagen